Қазақ тілінің әмбебап сөздігі
Cөздік
МҰХТАР МАҒАУИН. ӘБІШ ЕКЕУМІЗ (Естелік жазбалар)

Әбіш – бүткіл саналы ғұмырды бірге өткерген, жастық шақтағы ежеттес дос, қаламгерлік ғұмырдағы қанаттас Әбіш Кекілбайұлының фәниден бақиға озғанын мен үш күннен соң естідім. Жер-әлемнің арғы беті – субтропикалық Флорида, Майиамиде теңізге шомылып, дем алып жатыр едім. Дем алып емес, тыныс тауып, ес жиып. Осыдан оншақты күн бұрын, Шыңғыс хан эпопеясының соңғы, төртінші кітабын тәмамдағам. Тура жеті жылға созылған, ұзақ, ауыр марафонның ақыры, қатты соғылып, әбден қалжаураған екем. Енді асса төрт-бес беттік алғысөз ғана қалған. Бұрнада айтар едім, аламан асырда қырық шақырым шауып келген бәйге ат кейде қарақшыдан өте бере жығылады, ұлы қағанымыз туралы өмірлік еңбегім қажетті мәресіне жеткен кезде маған абай болыңдар деп. Сол сөздің ықпалы ма, анығы – менің еңсем көтерілсе де, қарығуға жақын жағдайымды көріп тұрғаннан соң ба, қысқа болса да өтімді демалысқа ала жөнелген. Ұлым мен келінім және бәйбішем. Қамсыз барақат, мерейлі тыным. Әлемдік классик Хемингуэй негізгі бір шығармаларын жазған, ендігі мемориалдық музей. Өзіңнің барыңа масат болмаса да, қанағат, тәуба. Өткеніңді үстірт байыптаған мұңды естелік. Едіге балам Әбіштің аяқ астынан, шұғыл өткені туралы интернеттен сол күні білген екен. Бірақ менен жасырыпты. Межелі мезеті, кешқұрым үйге жетіп, ұйықтап тұрғаннан соң, немерелер – оқуға, балалар – жұмыстарына кеткен, таңғы шай үстінде бәйбішем жайлап отырып естіртті. Әлбетте, көңіл бұзылды, дүниенің баянсызын ғана емес, бұрнағы қимас күндердің де тылсымға батып, жоқ болғанын көрдің, өткен адам қашан да сенің өміріңнің де үлкен бір бөлігін өзімен бірге әкетпек, осы орайда Әбіштің жөні бөлек еді. Көркем шығармаларының жайы көпке белгілі, сенің өзің туралы да, алпыс жылдық кезінде көтермелеп, арнайы жазып еді, енді жұрт алдында да, қағаз бетінде де қатарлас ғұмыр, өзара адамдық қатынасың туралы ешқашан айта алмайды. Ендеше, тіршілік өлшемің ұзағырақ кесілген сенің үнсіз қалар жөнің жоқ. Оның ішінде Әбіштің жастық шағы, қаламгер ретінде қалыптасу кезеңі, сол замандағы мінез-құлқы, кісілік кейпі туралы сен ғана білетін қаншама хикая бар. Түгендемесең де, негізгі бір тұрғыларын таңбалап кету қажет екен.

Дайындаған Kitap.kz
Қаралым: 232
0
ЗАМАН ӨЗГЕРГЕНМЕН, ШЫНДЫҚ ӨЗГЕРМЕЙДІ

Жазушы, Мемлекеттік сыйлықтың иегері Мұхтар Мағауиннің бес жылдан бері Прагада тұрып жатқанын әдебиеттің айналасында жүргендер ғана емес, жалпы көпшілік жақсы білетін болар. Соңғы жылдары өнімді шығармашылық жұмыспен айналысып отырған қаламгер жуырда Қазақстанға келген еді. Осы сапарында жазушы Алматыдағы орталық мұражайға келіп, кітаптары мен өзі сақтап келген бірқатар құнды жәдігерлерді мұражай қорына тапсырды. Жиналған оқырмандармен, журналистермен жүздесіп, аз-кем әңгімелесті. Кездесуге келген қауым көкейіндегі сауалдарын қойды. Біз жазушы жауабының аудионұсқасын және жазбасын өз оқырмандарымызға ұсынуды жөн деп таптық.

Дайындаған Kitap.kz
Қаралым: 6330
0